Acteren is moeilijk te beoordelen. Maniertjes kunnen in het script staan, huiveringwekkende scènes kunnen eindeloos gerepeteerd zijn tot de regisseur het goed wilde hebben…
En ja, alle 9 onderstaande acteurs en die ene briljante actrice spelen in een film met een geweldig script en een gerenommeerde regisseur. Maar er is meer. Dit zijn 10 mensen die je bij de aftiteling doen verlangen om meteen weer achteraan aan te sluiten bij de rij van de bioscoop; dit zijn personages die een hele eigen leven zijn gaan leiden, buiten de film om; dit is (film)geschiedenis.
10. Johnny Depp in Ed Wood (1994)
Waar velen pas bekend werden met Johnny Depp met de Pirates of the Caribbean films, is het deze kleine zwart-wit film van Tim Burton, waarin Depp (toen nog Box-office poison genoemd door studio’s) de sterren van de hemel acteert.
De studio’s kregen helaas gelijk, want de film flopte genadeloos, maar werd wel door alle critici benoemd als de beste Amerikaanse film van dat jaar. In onderstaand fragment ontmoet Johnny Depp (als de legendarische “slechtste regisseur aller tijden” Ed Wood) Bela Lugosi (gespeeld door Martin Landau, die voor zijn prestatie een Oscar won en eigenlijk op de fictieve plaats 11 in deze lijst hoort te staan.
9. Al Pacino in The Godfather Part II (1974)
Het zal velen die het beweren niet in dank worden afgenomen, maar deel 2 van The Godfather is beter dan het eerste deel. De film heeft weliswaar geen Marlon Brando, maar Robert De Niro vertolkt hetzelfde personage met een eigenzinnigheid die de film geheel op zichzelf laat staan.
Elke andere acteur zou genadeloos van het scherm zijn gespeeld en de rest van zijn carrière nooit meer aan de bak zijn gekomen. Zo niet Al Pacino. De reden dat hij om deel 2 in deze lijst staat is de volgende: hoe vaak speelt een acteur zijn personage beter in het tweede deel?
8. Sean Penn in Milk (2008)
De meest recente acteerprestatie in de lijst is die van Sean Penn in Gus van Sant’s film Milk, over het leven van Harvey Milk. Waar iedereen dacht dat de Oscar dat jaar naar Mickey Rourke zou gaan, wisten de kenners beter: de comeback van Rourke was misschien buitengewoon indrukwekkend, maar hoe Penn Milk neerzet is fenomenaal. Het is misschien nog te vroeg om het een nieuwe klassieker te noemen, maar mensen zullen zich deze film over jaren nog herinneren.
7. Gregory Peck in To Kill A Mockingbird (1962)
Als je naar To Kill A Mockingbird kijkt, lijkt het wel alsof de film is gemaakt voordat alle grote Hollywoodregels er waren over hoe een film moet verlopen. Feit is dat die regels er wel waren, maar de makers er bewust omheen zijn gevaren. De film, over de rechtszaak tussen zwart en blank in het racistische zuiden van de VS, moet even op gang komen, maar zodra Gregory Peck de verdediging mag gaan aanvoeren, is het een genot om naar te kijken.
Maar wat je zeker ook bijblijft is de fantastische titel. In het volgende fragment legt Atticus Finch (Gregory Peck) uit aan zijn kinderen wanneer hij zijn eerste geweer kreeg, en wordt duidelijk waarom de film zo heet.
6. Meryl Streep in Kramer vs. Kramer (1979)
Is het een schande dat er maar 1 vrouw in deze lijst staat? Dat weet ik niet precies. Feit is dat bijna alle films voor mannen worden geschreven, of zo duidelijk feministisch voor een vrouw, dat het voorbij gaat aan zaken als een goed script of een goede acteerprestatie.
Eigenlijk is er maar 1 vrouw die altijd verdwijnt in het personage dat ze speelt, en dat is Meryl Streep. Je zou dan ook bijna alle films uit haar carrière hier neer kunnen zetten als bewijs van haar talent. Sophie’s Choice is haar bekendste goede rol, maar eigenlijk nog beter is die tegenover Dustin Hoffman (die verderop in deze lijst nog voorbij komt) in Kramer vs. Kramer. Wie niet ontroerd raakt van deze film is van steen.
5. Daniel Day Lewis in In The Name of the Father (1993)
Bij de vraag wie op dit moment de beste acteur is, zullen velen Johnny Depp of Sean Penn aanwijzen. Eigenlijk fout, want Daniel Day Lewis is stukken beter. Hij kiest zijn rollen alleen zeer zorgvuldig en maakt soms twee jaar geen films.
Bij Meryl Streep had ik het over het verdwijnen in een rol. Daniel Day Lewis doet dat ook. Hij brengt de hele tijd die het duurt om een film op te nemen door als zijn karakter in de film. De accenten en maniertjes zijn daarom nagenoeg perfect. Als bewijs: In The Name of the Father.
4. Robert De Niro in Raging Bull (1980)
Sommige acteurs zijn niet meer wat ze geweest zijn. Robert De Niro is daar het perfecte voorbeeld van. Herinner hem dus alsjeblieft niet van de slechte komedies en thrillers die hij de laatste jaren maakte. Laat ook de komende films met hem gewoon links liggen, deze man zal nooit meer zo acteren als vroeger.
Nee, ga jaren terug en kies dan simpelweg een van de films die hij met Scorsese maakte: Mean Streets, Taxi Driver, Casino, Goodfellas, of – de beste – Raging Bull, waar ze er met de volgende scene nog steeds niet uit zijn. Was de muur nep, of sloeg De Niro zijn handen en hoofd kapot voor de cinema? Bijzonder indrukwekkend.
3. Dustin Hoffman in Rain Man (1988)
In Barry Levinson’s Rain Man schittert Dustin Hoffman. Tom Cruise speelt een van de sterkste rollen uit zijn carrière in die film, maar wordt desondanks van het scherm gespeeld door Hoffman, wiens prestatie als autische savant zo geloofwaardig is, dat het moeilijk is hem daarna in andere rollen te zien. Toch is Hoffman een veelzijdig acteur. Er zouden wel vijf films van hem in deze lijst kunnen staan. Hij was ook geweldig in Tootsie (1982), Midnight Cowboy (1969) en Kramer vs. Kramer (1979).
Toch is het de rol in Rain Man die hem op deze lijst doet belanden. Je ziet nergens dat hij acteert en zijn maniertjes zijn schitterend. Niet voor niets is hij er twee jaar mee bezig geweest.
De film won trouwens van de 8 Oscarnominates er 4: Beste Film, Beste Regie, Beste Script en een zelden meer verdiende Academy Award voor Beste Acteur.
2. Jack Nicholson in One Flew Over The Cuckoo’s Nest (1975)
One Flew Over The Cuckoo’s Nest is een van de film die alle 5 grote Oscar’s won: Beste Film, Beste Regie, Beste Script, Beste Acteur en Beste Actrice. Laten we ons concentreren op Jack Nicholson. Net zoals degenen die in zijn buurt staan op deze lijst zijn er vele andere films waarin hij schitterde. Mij staat vooral zijn acteerprestatie uit As Good As It Gets (1997) bij, nog zo’n film die veel grote prijzen won.
Nou is het acteren bij een Oscarwinnend script natuurlijk wel wat makkelijker, maar Nicholson is op zijn best op de momenten dat er niet gesproken wordt. Het is niet te zeggen in hoeverre zijn mimiek is beschreven in het script; het is waarschijnlijk aan te nemen dat dit geheel op het conto van Nicholson (en natuurlijk de regie van Milos Forman) te schrijven.
De gekte die langzamerhand bezit neemt van Jack Nicholson is huiveringwekkend, en waanzinnig goed geacteerd.
1. Marlon Brando in The Godfather (1972)
Het is bijna onmogelijk om het genie Marlon Brando uit te leggen. Hij was ook een enfant terrible, dus daarom waagden veel regisseurs en producenten de gok niet, en ook Francis Ford Coppola had na Apocalypse Now zijn bedenkingen over de acteur, maar hij geldt nog steeds als beste ooit. Elke film waarin hij speelde draaide onmiddellijk om hem en hij was goed in welke rol hij ook kreeg aangeboden.
Zijn meest perfecte acteerprestatie – hoewel hier urenlang over gediscussieerd kan worden – is toch ‘gewoon’ The Godfather. Bekijk onderstaand fragment en treur mee dat de man niet meer films heeft gemaakt tijdens zijn leven.
